Seizoensprogramma

Het Albertinumgenootschap organiseert elk jaar drie cycli van lezingen en 

De lezingen zijn gerangschikt aan de hand van thema’s, waarbij er vier lezingen per thema worden gegeven.
Per jaar zijn er drie lezingencycli, bij voorkeur uit de volgende drie categorieen:

  1. Mystiek, spiritualiteit, geloof, ‘God’
  2. Ethiek, sociale psychologie, existentiele thema’s
  3. Cultuur, politiek/economie, maatschappelijke thema’s

Daarnaast wordt één aparte lezing gehouden: de Eckhartlezing >>, die jaarlijks in april/mei gehouden wordt.

Voor INFORMATIE over de huidige, toekomstige en gehouden LEZINGEN-CYCLI  klik hiernaast in de rechterzijbalk.
 

KOMENDE LEZINGENCYCLUS  NOVEMBER 2021:

“IDENTITEIT”

 Identiteit in het geding

Wie en wat ben ik? Wie en wat zijn wij? De vraag naar ieders individuele en onze collectieve identiteit staat de laatste tijd weer volop in de belangstelling.
Een belangrijke vraag daarbij is waardoor iemands identiteit wordt bepaald. Is dat door nationaliteit, man- of vrouw-zijn, seksuele voorkeur, huidskleur, culturele achtergrond, religie? Vaak bestaat iemands identiteit uit een samenstel van al deze factoren en soms is zij ook nogal vloeibaar. Denk maar eens aan de discussie over gender (‘lhbtiq+’). Feit is ook dat mensen zichzelf en anderen gemakkelijk allerlei identiteitsbepalende kenmerken toeschrijven. Wij zeggen dan: ik ben (jij bent) autochtoon of allochtoon, hetero of homo, moslim of christen enzovoort. Sluiten we onszelf en elkaar daarmee op in een keurslijf of vormt het benadrukken van de eigen identiteit een uitgangspunt voor emancipatie? In hoeverre verschillen onze identiteiten van elkaar en wat hebben wij als mensen met elkaar gemeen? Leidt het al te zeer benadrukken van identiteitsverschillen  niet gemakkelijk tot polarisatie en conflicten in onze pluriforme  samenleving? Vanuit vier verschillende invalshoeken zal in deze lezingencyclus het vraagstuk van de identiteit worden benaderd: de invalshoek van het psychisch-lichamelijke; die van het religieuze, in het bijzonder christelijke; die van gender; en ten slotte die van de politiek. 

 

Lezingen:

Wat ben ik? De persoon als ik-zegger en als jij-zegger
Datum: 04 november 2021:
Spreker: Dr. Monica Meijsing,
Faculteit Filosofie, Tilburg Universiteit

 Besta je zelf eigenlijk wel buiten je bewustzijn? Je kunt die vraag zowel met “nee natuurlijk niet” als met “ja natuurlijk” beantwoorden. Het eerste antwoord heeft cartesiaanse wortels (denk maar aan het bekende: ik denk, dus ik ben van Descartes). Het is verbonden met een perspectief van de eerste persoon, een ik-perspectief. Het tweede is meer verwant met wat in de metafysica realisme wordt genoemd, een derde persoonsperspectief zoals hij/zij. In deze voordracht zal ik beide antwoorden kort bespreken. Daarna kom ik met een voorstel tot een persoonsbegrip dat vooral te maken heeft met een tweede-persoonsperspectief (de mens als jij-zegger). Tot slot zal ik twee problemen met deze opvatting van persoon-zijn bespreken. 

“Niet ik, maar Christus” Op zoek naar een christelijke identiteit
Datum: 11 november 2021:
Spreker: Patrick Chatelion-Counet,
emeritus hoogleraar Bijbel in de Nederlandse cultuur aan de Universiteit van Amsterdam

Bestaat er zoiets als een ‘christelijke identiteit’? Paulus zegt in zijn brief aan de christenen van Galaten: “Ik leef niet meer. Christus leeft in mij”. Paulus denkt als eerste na wat het betekent jezelf als christen (christianos) neer te zetten. Hij vindt dat er meer mogelijk is dan niet, dat er meer open ligt dan vaststaat, dat er meer onzeker is dan zeker. In de kern komt hij dichtbij de notie: vóór alles is er de liefde. Hoe verhoudt zich dit tot de doorgaans meer leerstellige benadering van christendom en christen zijn?

Identiteit in transformatie: geloof en (trans)gender in Nederland
Datum: 18 november 2021:
Spreker: Mariecke van den Berg,
Bijzonder hoogleraar feminisme en christendom aan de Radboud Universiteit

 Gender en (homo)seksualiteit vormen in Nederland belangrijke identity markers. Of je progressief of behoudend bent, religieus of seculier, wordt onder andere afgemeten aan je opvattingen over deze twee onderwerpen. Dat heeft al tot enkele stevige maatschappelijke debatten geleid: bijvoorbeeld over weigerambtenaren, over uitspraken van de Paus en over de vraag of reformatorische middelbare scholen een veilige omgeving zijn voor LHBT-leerlingen. Waarom zijn nu juist gender en seksualiteit zo belangrijk voor mensen? Wat staat er allemaal op het spel? In deze lezing worden deze vragen verkend aan de hand van de toegenomen zichtbaarheid van de transgender personen in de Nederlandse samenleving en in de kerk.

 Politiek en identiteit
Datum: 25 november 2021:
Spreker: Dr. Theo de Wit,
universitair docent sociaal politieke filosofie, Theologische Faculteit Tilburg

Al in 1987 leverde de bekende Franse politieke denker Alain Finkelkraut een kritiek op de toen in opkomst zijnde term ‘multiculturele samenleving’ en het daarmee verbonden denken over diversiteit. In dit concept van de multiculturele samenleving zouden allerlei culturele identiteiten moeten worden erkend onder het motto ‘leve de identiteit!’ Later werd dit standpunt door  Finkelkraut echter verlaten. Volgens hem heeft het geen zin universele waarden en kosmopolitisme te stellen tegenover nationale culturen en particuliere tradities. Wat staat hier op het spel en hoe kan onze democratie binnen dit spanningsveld van vele culturen en identiteiten functioneren?